This post is also available in: Deutsch (niemiecki) English (angielski)

Przestrzeń dla swobodnej nauki

Jest tyle interesujących rzeczy, których można by się uczyć, lecz nie ma na nie miejsca w szkole. Kiedy i gdzie się nimi zajmować? Szkoła, różne zajęcia pozaszkolne, praca, studia i rodzina już od najwcześniejszych lat pozostawiają niewiele przestrzeni na pielęgnowanie i rozwijanie własnych zainteresowań i pasji. Bywa, że na przeszkodzie staje niedostatek motywacji albo po prostu brak sił. Określony z góry program edukacji, czy to w szkołach, czy na kursach dokształcających albo uczelniach, zwykle pochłania cały przeznaczony na naukę czas. Większą swobodę i możliwość zajmowania się interesującymi tematami spoza programu dają co najwyżej referaty, prace albo projekty naukowe. Na to, aby uczyć się dodatkowo w domu, dla samego siebie, wielu osobom brakuje wytrzymałości i czasu.

Jednakże od pewnego czasu daje się zauważyć nowy trend: dążenie do tego, by także w klasycznym otoczeniu edukacyjnym – od przedszkola po instytucje kształcenia dorosłych – zapewnić miejsce i czas na indywidualne zainteresowania. Wiele przedszkoli rezygnuje z edukacyjnych zajęć dodatkowych po to, by dać dzieciom więcej czasu na swobodną zabawę, gdyż w ten sposób, jak dowiedziono, społeczne i fizyczne kompetencje dzieci rozwijają się najlepiej. Wiele szkół podchwyciło ideę, że uczenie się może być prawdziwie efektywne tylko wtedy, gdy wypływa z wewnętrznej motywacji uczącego się, to znaczy – jest w znacznej części zgodne z własnymi celami i dążeniami. W niektórych szkołach czas na swobodną naukę wpisany jest w tygodniowy plan zajęć. Do programów studiów włącza się projekty indywidualne. Przybywa także wspólnot osób uczących się, które działają bez z góry określonych programów.

 

 

Swoboda w nauce oznacza odpowiedzialność za siebie

Swoboda i możliwość samodzielnego określenia celu może wpłynąć pozytywnie na chęć do nauki, również dlatego, że łatwiej wtedy dostrzec sens uczenia się. Oczywiście wiąże się to z wzięciem odpowiedzialności za swoją naukę – dla wielu będzie to pierwszy krok w samodzielność. Ponadto dodatkowe zainteresowania, odbiegające od głównego nurtu zawodowego, pozwolą stworzyć indywidualne, jedyne w swoim rodzaju portfolio kompetencji, które może pomóc przy poszukiwaniu pracy. Zapotrzebowanie na pracowników, którzy mogą wnieść szczególne zdolności, specjalne umiejętności i oryginalne zamiłowania stale rośnie. Ale na rozwijanie tej sfery, na swobodną naukę potrzebne są odpowiednie warunki i czas. A model ten funkcjonuje właściwie tylko wtedy, gdy ma jasno określone struktury i jest odpowiednio prowadzony.

Oczywiście taka swoboda może także prowadzić do nadmiernej dowolności albo niedostatecznej aktywności w nauce. Doświadczenie pokazuje, że potrzeba pewnego czasu, aby przejść od uczenia się motywowanego zewnętrznie (oceny i egzaminy) do motywowanego wewnętrznie. Kluczową sprawą może tu być akceptacja niepowodzenia jako jednego z integralnych elementów procesu nauki. Zmiana podejścia – teraz polegam na sobie i swoim działaniu – nie odbywa się automatycznie z dnia na dzień. Dlatego zwłaszcza w otwartej formie kształcenia tak wielkie znaczenie ma opieka coacha, osoby, która wspomoże przy poszukiwaniu własnej drogi dochodzenia do celu, będzie czuwać nad uczącym się i nada swobodnemu kształceniu odpowiednią strukturę.

CASES:

 

CASES:

 

Zeit und Infrastruktur um das zu lernen, was dem Einzelnen am Herzen liegt, werden in Lernkontexten berücksichtigt.

TREND: Changemaking

TREND: Duale Bildung für alle

TREND: Freiräume

TREND: Gamification

TREND: Gemeinschaft als Lernerlebnis

TREND: Lernen im Leben

TREND: Lernen zu sein

TREND: Selbstorganisiertes Lernen

TREND: Von Online-Wissen zum Online-Lernen

UNESCO SÄULEN DER BILDUNG

TRENDS

CASES

LÄNDER

Case vorschlagen?

Kontakt

TRENDREPORT UNTERSTÜTZEN

Der Trendreport ist ausschließlich durch Spenden finanziert und entwickelt sich daher immer dann weiter, wenn SIE uns unterstützen. Spenden auf betterplace bzw. nehmen Sie direkt mit uns Kontakt auf.